De Koningin en de Kunstkoning // bezocht: Het Geheim van Dresden

Op twaalf december 2014 kon ik de museumbrug niet over. Koningin Máxima kwam net het Groninger Museum uit, en stapte in een auto die daar klaar klaar stond. Ze had juist ‘Het Geheim van Dresden’ geopend, een tentoonstelling opgebouwd uit wat ooit de collectie was van de koningen van Saksen en Polen. Een maand later stond ik weer op de brug, mijn fiets aan de hand. Ik ging zelf een kijkje nemen.

Zoals ik Máxima bewonderde, zo had Augustus de Sterke, koning van Polen, ook zo zijn bewonderobjecten. Parijs, Wenen en Sint-Petersburg hadden grote kunstcollecties die aanzien gaven. Door zelf zo veel mogelijk kunst te verzamelen wilde hij dat evenaren. Zo onstond een enorme verzameling kunst, gemaakt door kunstenaars uit heel Europa.

7 Giovanni Antonio Canal, gen. Canaletto

Giovanni Antonio Canal, of Canaletto

Nu hangt die verzameling in het Groninger Museum. Zalen vol schilderijen in gouden lijsten. Portretten, landschappen, stadsgezichten, natuurstukken, ongeveer alle genres kom je tegen, keurig op thema gesorteerd. Hoewel de expositie uit een verzameling komt, is het niet zo’n bonte mix als Natural Beauty, twee tentoonstellingen terug. De collectie is uiteenlopend, maar blijft binnen de perken.

De noemer van de tentoonstelling is Dresden, maar eigenlijk gaat de tentoonstelling over het verzamelen van kunst. Hoe bepaald werd wat mode was, en hoe kunstenaars te werk gingen. Hun benadering was soms haast te vergelijken met hoe wij naar liedjes kijken. Verander wat details en je hebt een cover, die ook mooi kan zijn. Geen probleem dat je het niet zelf bedacht hebt.

Over de vormgeving van het geheel kan ik kort zijn: nee. Gewoon nee. Je kunt als museum niet jezelf serieus nemen en tegelijk stickers van classicistische poorten om je deuren heen plakken. Alles, van de informatiebordjes tot aan de bankjes toe zijn bewerkt met een kitschmotiefje. Het enige lichtpuntje is dat men dit keer van de felgekleurde muren is afgeweken, die zijn zachtblauw en –grijs geverfd.

WP_20150115_12_15_34_Pro
Dat de koning van Polen graag een schilderij van de Kindermoord van Bethlehem boven ze bed had hangen (echt! volgens het kaartje) kan ik moeilijk begrijpen. Waar ik wel voor zou tekenen zijn twee enorme schilderijen van het Canal Grande in Venetië. Canaletto geeft mij weer het blij-triomfantelijke gevoel van in Venetië zijn. Dat zijn dingen die eeuwen blijven spreken, en de dingen waarvoor ik naar een een tentoonstelling kom. Dat geldt ook voor de portretten, een persoonlijk favoriet genre van mij. Mensen blijven altijd hetzelfde, en het vergelijken met jezelf en anderen blijft altijd interessant.

Heel veel meer kan ik niet over de schilderijen zeggen. Ja, soms zijn ze mooi, soms niet, maar uitgebreide commentaren schrijven is net zo zinloos als de Eiffeltoren recenseren. Ze zijn gewoon, en je beslist wat je bevalt en waar je geen aandacht aan besteedt. Persoonlijk geniet ik het meest van details. De koningin van Polen met een portretje van haar man als sieraad om haar arm. Of een Nederlander die een Italiaans kanaal schildert waarin een boot met een Nederlandse vlag te zien is.

WP_20150115_12_23_44_Pro

Detail uit een portret Maria Josepha, echtgenote van koning August III van Polen. Pietro Antonio Graf Rotari, na 1755

Het was bijzonder om Máxima weer te zien. Ze is jarenlang een fascinatie van mij geweest. Ik spaarde plaatjes van haar, droomde weg bij haar. Nu vraag ik me vooral af hoe dat kon. Fan zijn is toch wel een gek mechanisme. Inmiddels droom ik van andere dingen. Toch zijn veel van mijn huidige fascinaties verwant aan dat wegdromen, dat paleisgevoel. Mooie dingen zien. Het is zeker een aanrader als je daarvoor naar het Groninger Museum gaat. Of als je een heel compleet kijkje in een afgebakende periode van de kunstgeschiedenis wilt.

Het Geheim van Dresden. Van Rembrandt tot Canaletto, Groninger Museum. Nog te zien tot en met 25 mei 2015.
Bron eerste foto: Groninger Museum

Advertenties